على زمانى قمشه اى

35

هيئت و نجوم اسلامى ( فارسي )

قرن دوم هجرى جابر بن حيّان طوسى جابر بن حيان ( م به اختلاف بين 160 ه 180 ، 198 و 200 ه و مدت عمر او به تخمين تا 95 سال ) از شاگردان برجسته امام صادق عليه السّلام ( م 148 ه ) و با امام ارتباط و وابستگى خاص داشت و مدتى طولانى از امام صادق عليه السّلام استفاده كرده ، و در كتاب‌هاى خود غالبا نام آن حضرت را مىبرد و نصايح و راهنمايىهاى او را ياد مىكند . جابر از بلندپايگان انديشه و فرهنگ و از مفاخر غير قابل انكار مسلمانان عموما و از شيعيان و شاگردان شاخص امام صادق عليه السّلام و از بستگان برامكه است او از شخصيت‌هاى علمى است كه به فلسفه ، منطق ، طب ، معارف رصد ، هيئت و نجوم ، رياضيات ، كيميا ، مكانيك و هيئت و فلك و علوم ديگر اسلامى اشتغال مىورزيد ولى شهرت او در شيمى است چون او در اين علم سخت معروفيت يافت و به‌طور قطع راهبر و پيشواى بلامنازع اين دانش بشمار مىآيد ، اما جهات ديگر علمى جابر را از قبيل فلسفه ، طب ، فلك و رياضيات و . . . كسى مورد بحث قرار نداده و شايد علت آن اين است كه آثار او جز شيمى از بين رفته است .